Çeşme'de 240 milyon dolarlık arazi tartışması: Çevrecilerden GES projesine sert tepki

Çeşme’de güneş enerjisi santrali (GES) projesi tartışmaları büyüyor. Musalla Mahallesi Sarnıç mevkiinde bulunan, doğal SİT statüsündeki ve deniz manzarasına sahip yaklaşık 600 dönümlük hazine arazisine kurulması planlanan proje için Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 28 Temmuz 2026 tarihinde verilen “ÇED Olumlu” kararı, Çeşme Çevre Derneği’nin tepkisine neden oldu.

Dernek tarafından yapılan açıklamada, söz konusu arazinin yüzde 40'ı Sabancı Holding’e, yüzde 40’ı ise Alman EON şirketine ait olan Enerjisa’ya 49 yıllığına tahsis edilmek üzere olduğu öne sürüldü. Açıklamada, güncel piyasa koşullarına göre bu büyüklükte, Çeşme-Alaçatı bölgesine yakın ve turizm potansiyeli yüksek bir arazinin değerinin yaklaşık 240 milyon dolar seviyesinde olduğu ifade edildi.

Çeşme Çevre Derneği Başkanı Ahmet Güler, projenin enerji yatırımı adı altında bölgenin geleceğini etkileyecek bir süreç olduğunu savunarak şu ifadeleri kullandı:

"Çeşme halkı yaklaşık üç yıldır Musalla Mahallesi Sarnıç mevkiindeki bu projeye açık ve net şekilde karşı çıkıyor. Halkın katılım toplantılarında yüzlerce insan 'bilgilendirilmek dahi istemiyoruz, bu projeyi istemiyoruz' diyerek iradesini ortaya koydu. Buna rağmen verilen ÇED Olumlu kararı, halkın görüşlerinin yok sayıldığını gösteriyor."

Çeşmelilerin itirazlarına rağmen karar çıktı

Açıklamada, proje sürecinde gerçekleştirilen halkın katılım toplantılarının Çeşmeliler, İzmir’in farklı bölgelerinden gelen sivil toplum kuruluşları ve kent konseylerinin katılımıyla fiilen engellendiği belirtildi.

Çeşme Kent Konseyi, Çeşme Çevre Derneği ve çok sayıda sivil toplum kuruluşunun oluşturduğu platformun, nihai ÇED raporuna resmi ve gerekçeli itirazda bulunduğu ve “ÇED Olumsuz” kararı talep ettiği aktarıldı.

İzmir Büyükşehir Belediyesi Tarımsal Hizmetler Dairesi Başkanlığı’nın da tarım arazilerinin amacı dışında kullanılmaması gerektiğine yönelik görüşünü Bakanlığa yazılı olarak bildirdiği ifade edildi.

Ahmet Güler açıklamasında, "Bu proje, Çeşme’de bugüne kadar görülmüş en güçlü halk tepkilerinden biriyle karşılaştı. Çevre örgütleri, kent konseyleri ve resmi kurumların görüşleri ortadayken alınan bu karar, halkın katılımı ilkesini sadece kağıt üzerinde bırakmıştır" dedi.

Çevreciler tahsisin iptali için hukuki süreç başlatacak

Çeşme Çevre Derneği, projenin yapılacağı alanın seçimine de tepki gösterdi. Türkiye’de güneş enerjisi yatırımları için tarım dışı ve verimsiz birçok alternatif alan bulunduğu belirtilen açıklamada, Çeşme’nin denize ve Alaçatı’ya yakın, doğal SİT statüsündeki arazisinin tercih edilmesinin sorgulanması gerektiği ifade edildi.

Dernek Başkanı Ahmet Güler, "Enerji üretimine karşı değiliz ancak enerji yatırımlarının kamu yararı gözetilerek doğru alanlarda yapılması gerekiyor. Çeşme’nin en değerli doğal alanlarından birinin uzun yıllığına özel sermayeye tahsis edilmesini kabul etmiyoruz" diye konuştu.

Açıklamada ayrıca, tahsisin yabancı sermayeli bir şirkete yapılmasına da tepki gösterildi. Dernek, "Türk vatandaşlarına vize konusunda zorluk çıkaran bir ülkenin şirketine kendi topraklarımızın bu şekilde devredilmesini kabul etmiyoruz" ifadelerini kullandı.

Çeşme Çevre Derneği, ÇED Olumlu kararına karşı yasal itiraz ve dava süreçlerini başlatacağını duyurdu. Dernek ayrıca Bakanlığa kararı yeniden değerlendirme çağrısı yaparak, Çeşme halkını, sivil toplum kuruluşlarını ve kent konseylerini karara karşı ortak mücadeleye davet etti.

Açıklamada, "Çeşme; sakızıyla, enginarıyla, kavunuyla, zeytiniyle üretim yapan yaşayan bir kenttir. Bu topraklar halkın iradesine rağmen hiçbir hesap verilmeden şirketlere devredilemez. Çeşme halkı doğasına, tarımına ve geleceğine sahip çıkmaya devam edecektir" denildi.