PAHALI SU MU, YOKSA DOĞRU YÖNETİLEMEYEN BİR FIRSAT MI?
İSMAİL ATAHAN KEÇECİ
PAHALI SU MU, YOKSA DOĞRU YÖNETİLEMEYEN BİR FIRSAT MI?
İzmir’de su faturaları tartışılmaya devam ediyor.
Ama bu kez mesele sadece fiyat değil, aynı zamanda fırsat yönetimi.
Çünkü bu yıl farklı bir yıl.
Yağışlar ciddi şekilde arttı.
Barajlar doldu.
Özellikle Tatlısu havzalarında doluluk oranları dikkat çekici seviyelere ulaştı.
Dahası, uzun zamandır kuruyan pınarlar bile yeniden akmaya başladı.
Yani İzmir, uzun bir aradan sonra su açısından nefes aldı.
Bu tablo ne anlama geliyor?
Bu şu demek:
İZSU için su üretim maliyetinin en ağır kalemlerinden biri olan:
???? Yeraltı suyunu çekme
???? Pompa ile basma
???? Yüksek elektrik tüketimi
geçici olarak azalabilir.
Çünkü doğa bu yıl suyu “bedavaya” verdi.
⸻
⚠️ Kritik soru: Bu avantaj kullanılacak mı?
Bugün İzmir’in en büyük maliyetlerinden biri enerji.
Yeraltından su çekmek ciddi elektrik tüketimi gerektiriyor.
Ama eğer:
* Barajlar doluysa
* Kaynak suları akıyorsa
* Doğal akış yeterliyse
o zaman şu soru kaçınılmaz:
???? İZSU bu dönemde maliyet düşürücü bir strateji uygulayacak mı?
1-2 yıl fırsat penceresi olabilir
Uzmanların sıkça dile getirdiği bir gerçek var:
Bu tür yağışlı dönemler kalıcı değil, döngüseldir.
Ama tam da bu yüzden önemli.
Önümüzdeki 1–2 yıl boyunca:
* Daha az yeraltı suyu çekilebilir
* Daha az elektrik tüketilebilir
* Daha düşük maliyetle su sağlanabilir
Bu da teorik olarak faturaya yansıyabilir.
Peki İZSU ne yapmalı?
İZSU için burada kritik bir tercih var:
1. Kısa vadeli rahatlama mı?
Maliyet düştü → Fiyatı sabit tut → bütçeyi dengele
1. Vatandaşa yansıtma mı?
Maliyet düştü → Tarifeyi revize et → güven kazan
1. Stratejik yatırım mı?
Maliyet avantajını kullan →
* Yeni depolama sistemleri
* Enerji verimliliği yatırımları
* Kayıp-kaçak azaltma
Almalı mı, alabilir mi?
Cevap net:
????Alabilir. Çünkü teknik şartlar buna izin veriyor.
???? Almalı. Çünkü bu bir kamu hizmeti.
Ama burada ince bir denge var:
Bugün ucuzlayan su, yarın tekrar pahalanabilir.
Bu yüzden en doğru yaklaşım:
Fiyat indirimi + yatırım dengesi
Son söz
İzmir yıllar sonra su açısından güçlü bir yıl yaşıyor.
Ama mesele sadece yağmur değil.
Asıl mesele şu:
Bu bereket doğru yönetilecek mi?
Çünkü iyi yönetilirse:
???? Vatandaş daha az öder
???? Sistem daha güçlü olur
Yönetilemezse:
???? Bugün gelen su, yarının krizine dönüşür